polski angielski niemiecki
Piątek, 28 kwietnia 2017 r. Imieniny: Bogny, Walerii, Witalisa
Kościoły i kapliczki

Bieliny– drewniany kościółek pw. św. Apostołów Szymona i Judy Tadeusza - wzniesiony przez miejscowych dziedziców Bielińskich herbu Szreniawa. Parafię założono przed rokiem 1521, która w połowie XIV wieku należała do Andrzeja Drzewickiego herbu Ciołek. Po pożarze pierwotnego kościoła w 1780 roku, z inicjatywy ks. Jakuba Ziemińskiego- proboszcza - wzniesiono nową świątynię o konstrukcji zrębowej, wnętrzu nakrytym stropem z gontowym dachem. Składa się z nawy, prezbiterium, oryginalnej zrębowej zakrystii na planie ośmioboku oraz dostawionej kruchty. W całości wykonany z drewna„kostkowego”. Dach zdobi wieżyczka zwana kopułką. Od 1824 r. kościół posiada ołtarz główny pod wezw. św. Szymona i Judy Apostoła – patronów parafii, ołtarze boczne; po stronie ewangelii- w nawie ołtarz Matki Boskiej Pocieszenia, przy ścianie ołtarz św. Jana Chrzciciela. Obecnie są dodatkowe trzy ołtarze: główny- Matki Boskiej Częstochowskiej i Serca Jezusowego, obok dwa srebrne serca. Późnogotycka, ciosowa rzeźbiona chrzcielnica z przełomu XV i XVI wieku, późnogotycki obraz św. Pawła – na rewersie fragmenty obrazu św. Anny Samotrzeć-, kielich z podstawą w kształcie sześciokątnej gwiazdy z napisem; „Ave Maria gratia plena Dominus cum te”. Stara pieczęć kościelna wyobraża św. Szymona z piłą w prawej ręce, a ponadto barokowe i rokokowe elementy wyposażenia. Z zakrystii prowadzi wyjście na cmentarz przez bramę, która jednocześnie pełni rolę dzwonnicy. Umieszczone są tam dwa dzwony, na jednym widnieje zagadkowy ciąg liter; A.B.C.D.E.H.M.N.O.P.R.. Na cmentarzu znajduje się grób rodziny Dzianottów i Krasnowskich, na jednej z tablic widnieje nazwisko Jędrzeja Jaworskiego.

Borkowice - kościół pw. św. Krzyża i św. Mateusza - pierwszy wybudował Piotr Dunin Borkowski w 1360 r. Obecny, z zewnątrz neogotycki, wewnątrz późnobarokowy, wzniesiony został na miejscu wielu poprzednich, z fundacji Katarzyny Małachowskiej i jej syna Onufrego w latach 1829-45 przez arch. Franciszka Marię Lancię i Henryka Marconiego. Jego największą atrakcję stanowi figura św. Antoniego, wyrzeźbiona w galenie w 1646 r., Autor rzeźby jest nieznany. Figura jest tytularną rzeźbą lewej nawy kościelnej. Popiersie masywne, głowa o wyrazie antyczno-rzymskim, strój zakonny: habit, przewiązany sznurem. Prawą ręką przytrzymuje tulące się do piersi świętego nagie dzieciątko, dotykające prawą rączką jego twarzy. Historia figury sięga połowy XVII wieku, kiedy to dnia 7 grudnia 1646 roku górnik Hilary Mala z Niewachlowa pod Kielcami wykopał w Machnowskiej Górze trzy bryły ołowiu, z których Stanisław Czechowski, starosta kielecki kazał zrobić trzy figury świętych : św. Barbary, Najświętszej Marii Panny oraz św. Antoniego, która trafiła właśnie do kościoła w Borkowicach . W ołtarzu głównym umieszczony jest barokowy krucyfiks z przełomu XVII i XVIII wieku, przedstawiający ukrzyżowanego Chrystusa . Na konsoli ściennej pod amboną, na styku prezbiterium i nawy znajduje się barokowa rzeźba św. Rocha z XVIII wieku, wykonana z drewna. U stóp świętego pies z bułką w pysku. Ciekawą figurą jest wykonana z drewna postać św. Jana Nepomucena w stylu barokowym , święty w prawej, wzniesionej ręce trzyma krzyż, w lewej gałązkę palmy. Podziwiać możemy również inne zabytki; dzwon zakrystyjny, barokowe antepedium ołtarza głównego, liczne obrazy, barokowy ornat, kielichy mszalne – pochodzą one z XVII, XVIII i XIX wieku. Wewnątrz kościoła znajduje się epitafijna tablica poświęcona fundatorom kościoła. Na zewnątrz w murze kościoła znajduje się rzeźba św. Floriana z pierwszej połowy XIX wieku. W ścianach kościoła, domu parafialnego, w murze kościelnym znajduje się kilka pamiątkowych tablic oraz pamiątkowy obelisk w ogrodzie plebańskim.

Gielniów - prawdopodobnie pierwszy kościół ufundował w 1445 r. Mściwój Mszczuj. Na początku XVI w. w miasteczku stał drewniany kościółek pw. św. Krzyża i św. Apostołów Piotra i Pawła, który niestety spłonął w 1806 r. Obecny, murowany kościół pw. bł. Władysława – wzniesiono w latach 1861-1866. Zbudowany jest w kształcie prostokąta, trzynawowy, zwróconego ku wschodowi. Dach zdobi sygnaturka. Na froncie wznosi się wieża - dzwonnica na której znajdują się trzy dzwony. Jeden pochodzi prawdopodobnie z 1768 r., drugi z 1777r. Na trzecim nie ma daty powstania. Pod kamienną posadzką, - wg ks. Wiśniewskiego – jest wejście do grobowca. Wewnątrz znajdują się trzy XIX - wieczne ołtarze, których wykonawcą był Jan Szczepański z Opoczna. W ołtarzu bocznym znajduje się obraz Matki Boskiej Częstochowskiej ze zwieńczeniem Ecce Homo z końca XVIII w., oraz rzeźba św. Barbary z pierwszej poł. XVIII wieku.

Klwów - kościół drewniany powstał jeszcze w XIII wieku. W 1491 roku został pobudowany kościół częściowo murowany, przez ówczesnego proboszcza Stanisława Bogatkę z Bogatki. Odrestaurowany w 1868 roku oraz wiernie odtworzony i rozbudowany wg. planów radomskiego architekta Kazimierza Prokulskiego, w stylu neoromańskim w latach 1926-31 wysiłkiem parafian i staraniom ks. Wincentego Wróbla. Z poprzedniego kościoła zachowało się gotyckie prezbiterium. Wyposażenie kościoła jest w stylu barokowym Kościół jest murowany, trzynawowy, bazylikowy z wieżą od zach. i kaplicami, otynkowany. Kościół pw. św Macieja Apostaty i św. Małgorzaty – wg opisu ks. Wiśniewskiego z roku 1913, - jest murowany, gotycki, zwrócony na wschód, składa się z nawy i prezbiterium. Dwie kaplice boczne nadają mu formę krzyża. Od zachodu łączy się z kościołem wyniosła, kamienna wieża,. Dach gontem kryty. Sklepienie zastępuje owalny sufit. Posadzka z ciosu, a w niej przed kaplicami są wejścia do grobowców. Zakrystia domurowana od strony północnej prezbiterium, a z niej wejście do skarbczyka i wyjście na cmentarz. Między prezbiterium a nawą jest wygięta tęcza, na której widnieje krzyż Chrystusa, Matka Boska i św. Jan oraz herb Półkozic. W prezbiterium stoi główny ołtarz, drewniany, przeniesiony z kościoła po-pijarskiego w Radomiu. W ołtarzu obraz Matki Boskiej Częstochowskiej na miejscu obrazu patronów – św. Macieja i Małgorzaty. Na zasuwie Przemienienie Pańskie, a w górze św. Józef, po obu stronach prezbiterium stoją stalle z herbem Półkozic Świdzińskich. W nawie, po stronie Ewangelii stoi ołtarz ze starym obrazem Matki Boskiej Różańcowej, a na zasuwie św. Antoni. Po przeciwnej stronie nawy jest ołtarz z obrazem św. Anny. Od strony południowej i północnej domurowano dwie kaplice, mające kuliste, sklepione rotundy z wieżyczkami. Kaplicę od strony północnej wystawił w 1750 roku Stanisław Świdziński. Stoi tutaj ołtarz Trójcy św , a na zasuwie ścięcie św. Macieja. Pod kaplicą spoczywają jego szczątki złożone w roku 1814. Kaplica południowa jest fundacji Kurdwanowskich, którzy mają tutaj swój grobowiec. Jej fundatorem w roku 1637 był Seweryn Kurdwanowski, ówczesny sędzia czerski. Kaplica ma ołtarz z ukrzyżowanym Chrystusem, a w górze jest Matka Boska Bolesna. Pierwotnie kaplica była pod wezw. Św. Anny. Przy kościele stoi murowana dzwonnica z czterema dzwonami oraz przylega cmentarz.W XVII wieku kościół katolicki w Klwowie przeżył swego rodzaju rewolucję, która doprowadziła do przejęcia obiektu sakralnego przez zbór kalwinów, którego ministrem w tym czasie był Daniel Rabonius. Jednak chrześcijanie nie dali za wygraną i świątynię odzyskali w 1651 roku.

Kolonia Rdzuchów - drewniana kapliczka została ufundowana w 1786 r. przez Franciszka Odrowąż-Kietlińskiego, łowczego radomskiego i komornika granicznego, właściciela Rdzuchowa. Przed wejściem do kaplicy znaleziono ślady istnienia kruchty, a na jednej z drewnianych kolumn - napis wykonany ołówkiem: przenosiłem 1 maja 1884 r. L. Lipiński. Obecnie kaplica znajduje się w Muzeum Wsi Radomskiej w Radomiu.

Łęgonice Małe – kościół pw. św. Marii Magdaleny - nikt nie wie kiedy na wzgórzu w Łęgonicach powstał pierwszy kościół. Legenda głosi, że przerobili go z gontyny pogańskiej uczniowie Cyryla i Metodego. Przy poświęceniu otrzymał imię Rozesłania Apostołów, bo stąd mieli wyruszać misjonarze, aby nawracać pogańskie plemiona. Inna legenda głosi, że w Łęgonicach zatrzymał się św. Wojciech w drodze na pomorze. W tym miejscu podobno miał chrzcić nawróconych Słowian. Druga świątyni wybudowana została prawdopodobnie w okresie zakładania miasta, następna sto lat później dzięki hojności arcybiskupa Jana Łaskiego, który przetrwał prawie dwieście pięćdziesiąt lat. Maleńki, drewniany kościółek oparł się wojnom, a uległ dwururce hrabiego Stanisława Małachowskiego z Końskich, który… strzelał do jaskółek. Proch padł na dach świątyni i ogień strawił kościółek. Jednak hrabia w obawie przed gniewem boskim szybko, w 1765 roku pobudował nową świątynię. Dziś na wzgórzu łęgonickim stoi jednonawowa budowla, nad której dachem króluje krzyż z godłem zakonu Bożogrobowców, obok stoi drewniana dzwonnica. W kościółku znajdują się 3, pochodzące z XVIII w., rokokowo-klasycystyczne ołtarze i ambona, wiele zabytkowych obrazów i malowideł. Na ołtarzu po prawej stronie znajduje się rzeźba Chrystusa na krzyżu z XVII w.,, za którą na ścianie wymalowana jest panorama Jerozolimy. W głównym ołtarzu widnieje obraz św. Marii Magdaleny, patronki parafii w Łęgonicach. Ołtarz boczny zdobi malowidło przedstawiające pokłon Trzech Króli. Obecny kościół jest drewniany o zrębowej konstrukcji i posiada prawie kwadratową nawę, do której boku przylega prezbiterium, zakrystia i skarbczyk. Wejście prowadzi przez kruchtę mieszczącą się w dzwonnicy. został odrestaurowany oraz zabezpieczony przed pożarem.

Nieznamierowice – kościół – pw. św. Andrzeja Apostoła - pierwszy wzniesiono około roku 1500 przez dziedziców Starołęckich, który spłonął w 1760 r. Na jego miejsce, około 1762 r., Szaniawscy postawili nowy, drewniany kościółek, który niestety także spłonął podczas wielkiego pożaru w 1804 r., kiedy to ogień strawił całe miasteczko. Został odrestaurowany w 1870 r. przez ks. Wacławskiego, który również spłonął w 1922 r. W jego miejsce postawiono obecny, murowany.

Odrzywół - Pozostałością historyczną datowaną na XIV wiek jest kościół pw. św. Jadwigi Śląskiej – pierwotny, drewniany pw. .NMP, św. Jadwigi i św. Zygmunta został wybudowany w 1413 roku przez Dobrogosta Czarnego- starostę radomskiego. W 1740 r. ks. Adam Liźniwicz z Odrzywołu ufundował nową świątynię z piaskowca na miejscu pierwszego, zniszczonego podczas pożaru Odrzywołu. W roku 1858 w wyniku pożaru spłonął dach nowego kościoła. Niezabezpieczone przez lata ściany nasiąknęły wilgocią, dlatego też ks. Antoni Aksamitowski podjął inicjatywę budowy obecnej świątynię. W 1903 r. odbył on pielgrzymkę do Rzymu, gdzie został przyjęty przez papieża i otrzymał relikwie krzyża św. Dzieła j tego nie dokończył z powodu zsyłki w głąb Rosji za zorganizowanie procesji patriotycznej. Kontynuacji podjął się ks. Wolski. W 1913 r. odprawiła się pierwsza msza. Po odzyskaniu niepodległości Polski, 25 września 1923 r. ks. Antoni Zejdler przygotował kościół do konsekracji. Uroczystość tą zaszczycił swoją obecnością ówczesny Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Stanisław Wojciechowski, który po mszy złożył ofiarę na budowę ołtarza ku czci św. Jadwigi, patronki parafii, drugim patronem został św. Stanisław biskup i męczennik. W roku 1968 parafię odrzywolską odwiedził ówczesny metropolita krakowski, kardynał Karol Wojtyła. Miejsce usytuowania dawnego kościoła upamiętnia kapliczka na wysokiej kolumnie . Obecny, trójnawowy, został wzniesiony w stylu neogotyckim w latach 1898 – 1907, wg. projektu architekta Konstantego Wojciechowskiego. W jego wnętrzu na uwagę zasługują : obraz Matki Boskiej Bolesnej z 1692 r. w głównym ołtarzu, płaskorzeźby sakralne z XVII w., wczesnobarokowe epitafium marmurowe Abrahama Odrzywolskiego zm. w 1640 r. oraz dziewiętnastowieczna pasja żeliwna. W podziemiach kościoła spoczywają szczątki zmarłego w 1764 r. Andrzeja Dzibniego, miecznika mścisławskiego z rodu znanych organizatorów polskiego przemysłu.

Ossa - podworska kaplica pw. św. Teresy murowana okrągłej formy z końca XVIII wieku, dawniej w ołtarzu był obraz św. Jana wiszący dziś na pilastrze po prawej stronie. Miejscowa dziedziczka na jego miejsce wstawiła obraz św. Filomeny .

Potworów - kościół pw. św. Doroty, pierwotny drewniany, notowany w 1470r., wzmiankowany w 1511r., zrujnowany w połowie XVIII w. Budowa obecnego murowanego kościoła z fundacji Stanisława Potkańskiego – opata sulejowskiego- rozpoczęła się w 1770r. i trwała do roku 1861. W tym czasie wierni korzystali ze starego, drewnianego kościoła, który w 1843 r. strawił pożar. Obecna świątynia odrestaurowana , konsekrowana w 1885 r, przebudowana w latach 1956-57 jest bezstylowa, orientowana, jednonawowa z prostokątnym prezbiterium. Posiada dwa barokowe kielichy z XVIII w.

Przysucha - kościół pw. św. Jana Nepomucena i św. Ignacego Loyoli w stylu klasycystycznym, zbudowany w latach 1780-86 ze środków fundacji Urszuli Dembińskiej , starościny wolbromskiej. Odrestaurowany w 1833 r. po pożarze jednej z wież.Do kościoła wchodzi się jedenastoma schodami, u szczytu wyrastają okrągłe kolumny jońskie z kamienia ciosowego, podtrzymujące attykę, na której znajduje się trójkąt wyobrażający Opatrzność Bożą. Pod attyką, jakby na potrójnym wzniesieniu, umieszczono glob ziemski przepasany wężem, a na globie – kielich z pateną, symbol powszechności Kościoła i walki z grzechem. Po obu stronach globu wznoszą się dwie strzeliste wieże zakończone krzyżami, a na dachu kościoła – wieżyczka. Nad wejściem znajduje się tablica fundacyjna. Wymiary kościoła w stopach wynoszą: długość – 72, szerokość – 30, wysokość 86 (jedna stopa 30,48 cm). Wnętrze kościoła o sklepieniu beczkowym składa się z chóru, dwuprzęsłowej nawy, prezbiterium, dwóch bocznych przedsionków, zakrystii. Kościół ma dziewięć okien – cztery od strony zachodniej, cztery od wschodu i jedno oświetlające chór. Bardzo oryginalny i okazały jest wielki ołtarz. Na ośmiu kolumnach pod kopułą wspiera się rotunda z piękną attyką, na szczycie której widnieje krzyż. Wewnątrz pod rotundą stoi posąg św. Jana Nepomucena, patrona kościoła. Dwa boczne ołtarze są w formie portyków. Po prawej stronie ołtarza głównego znajduje się ołtarz boczny z obrazem św. Barbary z połowy XIX wieku. Po lewej stronie – ołtarz z obrazem Matki Boskiej trzymającej Dzieciątko, pochodzący z połowy XVIII wieku.

Rożek - kaplica pw. Nawiedzenia NMP. znajduje się tutaj późnobarokowy ołtarz i obraz Matki Bożej – Pieta, wykonany na desce w XVII w. Kaplicę postawiono na miejscu drewnianej w roku 1896. Wydarzenie to ma swoją legendę; -podczas budowy nowego kościoła przeniesiono obraz Matki Bożej Bolesnej do kościoła w Gielniowie. Jakież było zdumienie ludzi, kiedy na następny dzień okazało się, że obraz wisi na swoim miejscu w kaplicy! Podobno sytuacja powtórzyła się. Obok kościółka stoi tzw. „domek pustelnika”, w którym według miejscowej ludności mieszkał pustelnik pilnujący obrazu. Obraz Matki Bożej Bolesnej słynie z cudów uzdrawiania. Prawdopodobnie, niedaleko kościoła, w lesie bije źródełko z wodą mającą moc uzdrawiania, według miejscowego podania; - przed wschodem słońca, w lany poniedziałek należy zaczerpnąć wody ze źródła, wypić lub natrzeć chore miejsce i szczerze uwierzyć w jego cudowną moc, a zdrowie powróci.

Ruski Bród – kościół pw. św. Teresy . Pierwszy kościół był drewniany. Stefan Dembiński, hrabia borkowicki ofiarował plac pod budowę oraz materiał na jego wzniesienie. Budowę rozpoczęto w 1926 r. staraniem ks. J. Wiśniewskiego przy pomocy okolicznej ludności. Obecny, murowany został wybudowany w latach 1928-1930 dzięki ks. J. Chołońskiego, konsekrowany w 1930 r. przez bp P. Kubickiego.

Rusinów – pierwszy, drewniany kościół pw. św. Apostołów Piotra i Pawła wzniesiono w latach 1925 – 1926 r. dzięki ks. St. Gruszki z Nieznamierowic oraz ks. M. Rzeszowskiego, pierwszego proboszcza Rusinowa. Erygowany w 1926 r. przez bp Lorka. Nowy kościół , według projektu M. Stanika z Radomia, R. Dudy z Katowic K. Anioła z Katowic. Budowę trozpoczęto w 1985 staraniem ks. B. Janisza, konsekrowany w 2006 r. przez bp Z. Zomowskiego.

Sady Kolonia - kościół pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, zbudowany w latach 1924 – 1926 według projektu St. Szyllera z Warszawy. Konsekrowany w 1933 r. przez bp P. Kubickiego. Kościół zbudowany z kamienia w stylu neorenasansowym, trójnawowy .

Skrzynno – renesansowy kościół pw. św. Szczepana, wzniesiony z kamienia wybudowany w latach 1626-1638, rozbudowany w latach 1640-41 - dostawiono kaplicę Przemienienia Pańskiego. Sklepienia z bogatą dekoracją stiukową. W kościele oprócz barokowego wyposażenia ( XVII – XVIII w.) znajdują się 2 gotyckie kropielnice i gotycka rzeźba uśmiechniętej „Pięknej Madonny” wykonana około 1420 r. z drewna polichromowanego, XVI wieczny obraz Matki Boskiej reprezentuje szkołę holenderską. W kaplicy znajdują się kopie obrazów Rafaela.

Skrzyńsko – Sanktuarium Maryjne. W kościele pw. św. Wojciecha znajduje się obraz Matki Boskiej Staroskrzyńskiej (z I poł. XV w.), który stanowi zabytek o znaczeniu europejskim. Pierwszy kościół wzniesiono prawdopodobnie murowany około roku1132 przez Piotra Włostowica. Konsekrowany przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Henryka Kietlicza w 1204 r. na cześć Trójcy św. i św. Wojciecha. Kościół sytuowany na wzgórzu, przy drodze z Przysuchy do Potworowa, późnobarokowy, zwrócony na północ, dwuwierzowy, częściowo podpiwniczony (krypty). Murowany z kamienia łupanego oraz cegły ceramicznej, tynkowany zaprawą wapienna. Dach dwuspadowy, więźba dachowa nad nawą i prezbiterium drewniane, o konstrukcji wieszarowej podwójnej. Połacie dachu nad nawą i prezbiterium kryte blachą szwedzką powlekaną. Wieże kryte blachą miedzianą . Hełmy wież w kształcie pylonów nawiązują do stylu empire. Fasada kościoła trzyosiowa, 2-kondygnacyjna, wieże 3-kondygnayjne, wysunięte lekko przed lico fasady i przed lico ścian bocznych. Fasada rozczłonkowana pilastrami porządku toskańskiego. Na osi portal dekorowany kartuszem z herbem fundatorów (Lubicz). Elewacje boczne nawy i prezbiterium opilastrowane. Przy pilastrach występują na zewnątrz kamienne bazy. Kościół jednonawowy z węższym prezbiterium. Ściany rozczłonkowane parzystymi pilastrami. Przesklepiony kolebką z lunetami na gurtach, przechodzących w podwójne pilastry. Ściany posiadają prostokątne wnęki zakończone łukami odcinkowymi. Z wieży wschodniej jest wejście do krypty sklepionej kolebką. Między wieżami kruchta i dwa przedsionki, na prostokątach sklepione krzyżowo. Nad kruchtą chór murowany, opiera się na dwóch filarach tworzących trzy arkady. Na chór prowadzą schody z wieży zachodniej. Dwie kaplice murowane jednocześnie z kościołem, nadają mu formę krzyża. Główne wejście od południa, boczne od północy przez zakrystię. Nad zakrystią jest sklepiona loża. Naprzeciwko zakrystii znajduje się skarbiec, a z niego wejście po schodach ciosowych na ambonę. Ołtarz główny rokokowy z końca XVIII w. o czterech filarach korynckich, mieści cudowny obraz Bogurodzicy. Zasłania go 2 obraz św. Wojciecha biskupa. Powyżej obraz św. Trójcy. Nad obrazami baldachim. Poniżej tabernakulum ozdobione 4 filarkami. Po obu stronach kościoła dwie małe, zasklepione kapliczki. Kaplica na lewo z ołtarzem i rzeźbą Pana Jezusa na krzyżu. Ołtarz ten w 1878 r. ufundowali parafianie. W górze, na tle oka obraz ukrzyżowania. Ołtarz zbudowany w stylu barokowym, rzeźba Chrystusa z XVII w.
W kaplicy po drugiej stronie jest ołtarz Matki Bożej Nieustającej Pomocy, na zasuwie św. Anna. Po lewej stronie od wejścia, w niszach między pilastrami znajdują się dwa barokowe ołtarzyki; św. Józefa z rzeźbą św. Mikołaja i św. Karola Boromeuszka. Po prawej stronie nawy, w niszy pod oknem z witrażem św. Zofii pomnik poświęcony Karolowi Szydłowieckiemu – w kształcie przyściennego sarkofagu z czerwonego marmuru w stylu klasycystycznym, na profilowanym cokole. Sarkofag zwieńczony klasycystycznym belkowaniem, na narożach woluty. Przy wejściu do kaplicy Pana Jezusa Ukrzyżowanego znajduje się epitafium Jana Chrzciciela de Grandville Millet wykonane z marmuru w stylu neoklasycystycznym w 1846 r. W wyposażeniu kościoła znajduje się barokowa chrzcielnica z końca XVII w., ambona w stylu rokoko z XVIII w., neogotycki feretron z Xix., rokokowy feretron z XVIII w., puszka barokowa ze srebra złoconego z 1669 r. i wiele innych zabytków. Na zewnątrz kościoła znajduje się XIX w. plebania, epitafia Tynieckich z XVII w.

Smogorzów - kościół pw. Najświętszej Marii Panny, data ufundowania nie jest znana. W 1384 został obsadzony przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Bodzantę na chwałę Najświętszej Marii Panny. Uposażenie świątyni zabezpieczone zostało przez starostę rawskiego i dziedzica Smogorzowa. Pierwotny kościół wybudowany był w stylu gotyckim o małej powierzchni. Do dzisiaj zachowały się prezbiterium i zakrystia. Pod koniec XVII w. kościół powiększył Karol Dunin Wąsowicz, podkomorzy sandomierski, dobudowano nawę i duże kaplice. W roku 1710 rozbudowany kościół konsekrowano pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny. W 1766 roku Stefan Dunin Wąsowicz odnowił świątynię . Jej wnętrze pokryto malowidłami, w głównym ołtarzu był obraz Matki Boskiej trzymającej na prawym ręku dziecię Jezus, -konserwację przeprowadzono dopiero w 1910 r.Kościół jest niewielki, murowany, składający się z prezbiterium o pięknym, oryginalnym sklepieniu, do którego z obu stron przybudowano kaplice. Po lewej stronie kaplica Pana Jezusa, po prawej Matki Boskiej. Posadzka terakotowa; czarno białe tafle. W ołtarzu, ozdobionym czterema filarami, mieści się obraz Najświętszej Marii Panny z Jezusem na ręku. Na zasuwie jest obraz Nawiedzenia Najświętszej Panny u św. Elżbiety. Po bokach ołtarza stoją figury św. Antoniego i Stanisława. W nawie, w kącie po lewej stronie stoi ołtarz św. Rocha, malowany przez J. Stelmawskiego w 1910 r. Po prawej stronie ołtarz z obrazem św. Franciszka, ku któremu skłania się, obejmując prawą ręką Pan Jezus (tego samego malarza). Kaplice są znacznie wyżej niż nawa , wchodzi się do nich po sześciu stopniach, Kaplica św, Anny ma furtę ażurową, żelazną z monogramem ICH. W ołtarzu obraz św. Ukazującej Najświętszej Pannie miejsce w księdze. Obok stoi św. Joachim i trzej aniołowie. Kaplica ma zasklepioną rotundę. Przed kaplicą, w posadzce nawy jest wejście do grobu. Po przeciwnej stronie nawy znajduje się kaplica, w ołtarzu której jest rzeźba Pana Jezusa na krzyżu. Niżej , nad mensą jest obraz Serca Jezusowego. Przy wielkich drzwiach wmurowane rzeźby Matki Boskiej Bolesnej i Pana Jezusa, stojącego ze związanymi rękami obok narzędzi męki, pod krzyżem.

Stanisławów - na wzgórzu, wśród brzóz, stoi drewniana kapliczka, wewnątrz, na ołtarzu znajduje się obraz św. Marii Magdaleny . Obok kapliczki stoi drewniany krzyż. Wzgórze to nazywane jest także „Górą św. Magdaleny” (143 m n.p.m.). Niegdyś była tutaj pustelnia.

Wieniawa – kościół pw. św. Katarzyny - pierwszy drewniany pw. NMP i św. Katarzyny został zbudowany w 1264 r. przez ks. Hieronima Strzembosza. W XIV w. dziekan kielecki Mikołaj, dobudował do istniejącego kościoła murowaną kruchtę, zakrystię i kaplicę św. Stanisława w stylu gotyckim. Obecny murowany, wzniesiony w stylu późnogotyckim przez proboszcza Stanisława Młodeckiego. W 1510 r. podniósł on cały kościół o 6 m i nadał mu styl renesansowy. Prezbiterium i kaplica zostały rozbudowane w 1703, a cały kościół odrestaurowano w w 1912 r. Prezbiterium oraz kaplica św. Stanisława są późnogotyckie, nawa barokowa. W ołtarzu głównym obraz Matki Boskiej szkaplerznej. Kaplica św. Stanisława otwarta do prezbiterium arkadą okrągło łukową, nakryta sklepieniem gwiaździstym o ciosowych, profilowanych żebrach z kamiennym zwornikiem z herbem Półkozic ks. Stanisława Młodeckiego. W tejże kaplicy znajduje się „Poliptyk Wieniawski” – wielkie dzieło Renesansu w skali europejskiej. Badania historyczne wykazały, że dzieło to zostało zamówione przez ks. St. Młodeckiego. Ukończono je w 1544 r., autor nie jest znany. Poliptyk składa się z trzech części i ilustruje legendę św. bp. Stanisława.

Wysokin – przydrożna kapliczka wewnątrz której znajduje się rzeźba św. Jana Nepomucena pochodząca prawdopodobnie z 1796 roku.

Valid XHTML 1.1 Walidacja WCAG2-AA Walidacja WCAG2-AA